شیراز

شهر راز_شهر باغ_شهر شعر_شهر بهار

سیمین دانشور
ساعت ٧:٥٥ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/٧  کلمات کلیدی: شیراز ، shiraz ، فرهنگ مردم ، مشاهیر شیراز

سیمین دانشور (زاده ٨ اردیبهشت سال 1300 خورشیدی در شیراز سن:۸۸ سال) نویسنده و مترجم ایرانی است. وی نخستین زن ایرانی است که به صورتی حرفه‌ای در زبان فارسی داستان نوشت.مهم‌ترین اثر او رمان سوشون است که نثری ساده دارد و به ۱۷ زبان ترجمه شده استو از جمله پرفروش‌ترین آثار ادبیات داستانی در ایران محسوب می‌شود. دانشور همچنین عضو و نخستین رئیس کانون نویسندگان ایران بود.

 او فرزند محمدعلی دانشور (پزشک) و قمرالسلطنه حکمت (مدیر هنرستان دخترانه و نقاش) بود. تحصیلات ابتدایی و دبیرستان را مدرسه انگلیسی مهر ایین انجام داد و در امتحان نهایی دیپلم شاگرد اول کل کشور شد. سپس برای ادامهٔ تحصیل در رشتهٔ ادبیات به دانشکده ادبیات دانشگاه تهران رفت.

دانشور، پس از مرگ پدرش در 1320شمسی، شروع به مقاله‌نویسی برای رادیو تهران و روزنامهٔ ایران کرد، با نام مستعار شیرازی بی‌نام.

در 1327مجموعهٔ داستان کوتاه اتش خاموش را منتشر کرد که اولین مجموعهٔ داستانی است که به قلم زنی ایرانی چاپ شده‌است. مشوق دانشور در داستان‌نویسی فاطمه سیاح، استاد راهنمای وی، و صادق هدایت بودند. در همین سال با جلال ال احمد، که بعداً همسر وی شد، آشنا شد.

در 1328با مدرک دکتری ادبیات فارسی از دانشگاه تهران فارغ‌التحصیل شد. عنوان رسالهٔ وی «علم‌الجمال و جمال در ادبیات فارسی تا قرن هفتم» بود (با راهنمایی سیاح و

بدیع الزمان فروزانفر

).

دکتر سیمین دانشور به سال 1329زمانی که در اتوبوس نشسته بود تا راهی شیراز شود با جلال آل احمد نویسنده و روشنفکر ایرانی آشنا شد در همین سال با آل‌احمد ازدواج کرد. دانشور در 1331با دریافت بورس تحصیلی به دانشگاه استنفورد رفت و در آنجا دو سال در رشتهٔ زیبایی شناسی تحصیل کرد. وی در این دانشگاه نزد والاس استنگر داستان‌نویسی و نزد فیل پریک نمایش‌نامه‌نویسی آموخت.در این مدت دو داستان کوتاه که دانشور که به زبان انگلیسی نوشته بود در ایالات متحده چاپ شد.

پس از برگشتن به ایران، دکتر دانشور در هنرستان هنرهای زیبا به تدریس پرداخت تا این که در سال 1338 استاد دانشگاه تهران در رشتهٔ باستان شناسی و تاریخ هنر شد. اندکی پیش از مرگ آل‌احمد در ۱348، رمان سَووشون را منتشر کرد، که از جملهٔ پرفروش‌ترین رمان‌های معاصر است.در 1358 از دانشگاه تهران بازنشسته شد. از سیمین دانشور همواره بعنوان یک جریان پیشرو و خالق آثار کم نظیر در ادبیات داستانی ایران نامبرده می شود


 
محمد نمازی
ساعت ٧:٤٩ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/٧  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم ، shiraz ، مشاهیر شیراز
حاج محمد نمازی فرزند حاج محمد حسن در سال 1275 ه. زاده شد. دوران کودکی را در هندوچین گذراند. سال های جوانی را در شیراز و تهران سپری کرد. در سال 1303 به قصد سیاحت به آمریکا رفت، اما این سفر سرنوشت او را تغییر داده و نزدیک به سی سال در آنجا اقامت کرد.
عشق به ایران برای او همیشه زنده بود و پس از موافقت در فعالیت های اقتصادی به ایران بازگشت. اگر چه نیت اصلی وی ایجاد مجتمع بهداشتی و درمانی بود، اما او در سفر خود به ایران با پدیده نامناسب آب آشامیدنی برخورد و تصمیم گرفت علاوه بر ساخت مجتمع درمانی، آموزشی، نسبت به انجام سیستم مناسب آب لوله کشی نیز با مشارکت انجمن اقدام نماید.
بنابراین او آب لوله کشی و نیز مجتمع درمانی نمازی را در شیراز راه اندازی نمود.
با همت این بزرگ وار شیراز اولین شهر ایران بود که دارای لوله کشی اب شد وهمچنین او بزرگ ترین بیمارستان شیراز را ساخت که هم اکنون جز کم نظیر ترین بیمارستان های خاورمیانه می باشد این بیمارستان تنها بیمارستان پیوند کبد وکلیه ایران می باشد.
(ارامگاه این بزرگ در سمت راست ورودی این بیمارستان می باشد)

 
عرفی شیرازی
ساعت ٧:٤٢ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/٧  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم ، shiraz ، مشاهیر شیراز
مولانا محمد بن خواجه زین الدین علی بن جمال الدین شیرازی ملقب به جمال الدین و متخلص به عرفی از مشاهیر و شعرای شیراز است.
به کمال فضل و دانش و لطیفه گویی و حاضر جوابی معروف است و طرزی مخالف مسلک قدما در شعر در پیش گرفته و غالباً در اثر کثرت تشبیهات و استعارات او، اصل مقصود در شعرش مبهم می ماند. چند بار به هندوستان رفته و در دربار اکبر شاه هندی تقرب یافته است.
به علت این که چند بار ابوالفیض و برادرش علامی را که هر دو از اکابر هند بودند در مقام مناظره محکوم ساخته بود آن دو کینه و عداوت او را سخت به دل گرفتند.
عرفی قصیده رائیه ای پرداخته که مطلع آن این است:
 

نیافتم که فروشند بخت در جهان

بگشتم و درداکه هیچ شهر و دیاربازار

 
این قصیده شامل یکصد و هشتاد بیت است که برخی نیز به جوابگویی او برخاسته اند.
از رباعیات او یکی این است:
 

زاهد به فریب مرد و زن مشغول است

صوفی به عمارت بدن مشغول است

عاشق به هلاک خویشتن مشغول است

دانا به کرشمه سخن مشغول است

 

عرفی در سنه 999 در سن سی و شش سالگی درگذشت و جنازه او را از لاهور به نجف اشرف انتقال دادند.


 
سید علاءالدین حسین (ع)
ساعت ٧:٤۱ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/٧  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم ، مشاهیر شیراز ، shiraz
حسن بن موسی برادر شاهچراغ نیز با برادران دیگر به شیراز آمد و پنهان بود ولی بعداً به دست مأمورین حکومت کشته شد.
متأخرین نوشته اند جسدش را در زمان صفویه یافته اند و حال آن که در کتب قرن هشتم از مدفن آن حضرت نام برده اند و شیرازنامه تصریح کرده است که (در محلت باغ قتلغ از محلات شیراز است و به گنبد باغ اشتهار یافته چه در ایام سلطنت اتابک شخص مبارکش ظاهر گشت و بر سر او گنبدی ساخته بودند).
در شدالازار و هزارمزار نیز از آن بقعه به عنوان روضه ای قدیمی نام برده شده. از آثار دوران صفوی در حرم سیدعلاءالدین حسین تعمیری است که در زمان شاه اسماعیل صفوی صورت گرفته و هنوز قسمتی از کاشی های معرق آن در موزه پارس شیراز موجود است. این امام زاده نیز دارای موقوفات زیادی است که اخیراً ضابطه صحیحی برای بهره برداری از آن ترتیب داده شده

 
بیدل شیرازی
ساعت ٧:۳٩ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/٧  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم ، مشاهیر شیراز ، shiraz
حاجی میرزا رحیم، طبیب ، حکیم، ادیب و فاضل در طبابت مشهور به حکیم باشی ، در شعر متخلص به بیدل و در القاب و اوصاف معروف به فخرالدوله بود. نزد میرزا حسنعلی طبیب حکمت و طب را آموخت سپس از شیراز به تهران رفت و به معالجه بیماران مـأمور کرد. حکیم باشی طبیب مخصوص خانم فخرالدوله دختر فتحعلی شاه گردید . از این لحاظ او را حکیم باشی فخرالدوله گفتند. در مدت غیبت میرزا عبدالوهاب معتمدالدوله منشی الممالک ، تحریر رسائل و فرامین دولتی را برعهده گرفت. درسال 1265 به شیراز بازگشت.
اجداد بیدل از اطباء دربار صفویه بودند و در زمان کریمخان زند نیز در دربار به طبابت می پرداختند.
میرزا رحیم بیدل خط را هم زیبا می نوشت درسنه 1258 در قم به رحمت ایزدی پیوست و در همانجا مدفون شد

 
محمد شوریده شیرازی
ساعت ٧:۳٥ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/٧  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم ، مشاهیر شیراز ، shiraz
محمد شوریده شیرازی شاعر نابینای روشن دل از بدو جوانی قریحه شگفت انگیزی در شاعری از خود نشان داد. وی در سال 1247 پای به جهان گذاشت و در هفت سالگی در اثر مرض آبله چشمانش را از دست داد مع الوصف از هشت سالگی به تحصیل پرداخت، یازده ساله که بود پدرش دار فانی را وداع گفت. پدر شوریده نیز شعر می گفت و عباس تخلص می نمود و نسب خود را به اهلی شیرازی می رساند.
شوریده در شانزده سالگی به معیت خان خود به مکه معظمه و مدینه طیبه رفت. مدفن شوریده در سعدیه شیراز، مقابل آرامگاه شیخ بزرگوار سعدی است

 
پیشینه تاریخی شهر شیراز
ساعت ٧:۱٤ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/٦  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم

نام شیراز نخستین بار در لوح گلی عیلامی متعلق به ۴۰۰۰ سال پیش آورده شده‌است در این لوح شیراز، «Tiraziš» نامیده شده‌است .بعد از حفریهای در تخت جمشید در الواحی که از تخت جمشید پیداشده بنام شیراز اشاره شده است که در پارسی بستان «شیرازیش» تلفظ می‌شده. همچنین نام شیراز در مهرهای رسمی ساسانیان، مکشوفه در شرق شیراز به چشم میخورد(در کاوشهای قصر ابونصر چند مهر بدست امد که بروی آن مهر ها اسم اردشیر و شیراز نوشته شد بود که نشان می دهد این بنا به اواخر دوره اشکانیان یا اوایل ساسانیان تعلق دارد).اشیاء و ظروف تاریخی و مسکوکاتی که هم اکنون در موزه متروپولیتین نیویورک موجود است از عظمت شیراز در عهد سلوکیان،اشکانیان، ساسانیان گواهی می دهد.

در پی کاوشهای در تپه ای در جنوب شیراز تعداد سفال شکسته مربوط به هزار سوم پیش از تاریخ یافت شد که نشاندهند وجود تمدنی در این نقطه از گذشته تا به حال می باشد

شیراز در دورهای مختلف پایتخت ایران بود است که به ترتیب زیر می باشد

هخامنشیان

شیراز در زمان هخامنشیان محل نگهداری اسناد سلطنتی بود وهمچنین بعنوان کارگاه ساخت تخت جمشید مورد استفاد قرار می گرفته.

دیلمیان

  (ال بویه) در زمان پادشاهی علی(عمادالدوله) و حسن(رکن الدوله)عضدالدوله شیراز پایتخت ایران بوده است(از سال ٣٢٢تاسال٣٧٢ ه ق ).اثاری از این دور درشیراز واستان فارس هنوز باقی مانده است مانند قنات رکن آباد و گهواره دید.

اتابکان

در این دوره هم شیراز پایتخت ایران بود که اثار فراوانی از این دور بر جای مانده نظیر (قنات زنگی) و ( مسجد نو)

ال اینجو و ال مظفر

در این دو دوره هم شیراز پایتخت بود که اثار از این دوره ها بجای مانده نظیر بارگاه شاهچراغ که بوسیله ملکه تاشی خاتون مادر شاه شیخ ابو اسحق در سال 750 ه ق ساخته شد (بقعه شاهزاده منصور)و( ارامگاه شاه شجاع)  نیز در این دوران ساخته شده است.

زندیه

در زمان کریم خان زند(١١۶۴-١١٩٣ ه ق) شیراز بعنوان پایتخت بر گزیده شد وتا چندین سال بعد از مرگ کریم خان هم پایتخت باقی ماند اثار فراوانی از این دور در شیراز باقی مانده است مانند بازار وکلیل ،ارگ کریم خانی، قلعه کریم خان، حمام وکیلی ،مسجد وکیل و..........................

پهلوی

در زمان پهلوی دوم شیراز اهمیت خاصی پیدا کرد و بعد از تهران با اهمیت ترین شهر ایران بحساب می امد و بعنوان پایتخت فرهنگی کشور انتخاب شد خاندان پهلوی از شیراز بعنوان پایتخت زمستانی خود استفاده می کردند و برگزاری جشنهای ٢۵٠٠  اهمیت شیراز را چندین برابر کرده بود در این دوران خدمات فراوانی در شیراز انجام شد نظیر ساخت دومین فرودگاه بین المللی ایران بعد از مهر اباد  کشیدن گاز بعنوان اولین شهر ساخت تمامی کارخانه های که هم اکنون در شیراز  در حال کار است .شر کتهای زیر مجموعه صا ایران (شامل صا شیراز، صقا شیراز وتکصا) شرکت زیمنس، شرکت مخابرات راه دور، شرکت لاستیک برجستون (دنا) ،شرکت زمزم ،شرکت پبسی شرکت  خیچال ازمایش ،پالایشگاه شیراز  ونیروگاه ترکیبی شیراز ............ وساخت تمامی بیمارستان های دولتی  ودانشگاه ها وتمامی کتاب خانه های شیراز وسینمهای شیراز در این دوره بود لازم به ذکر هست این اخرین دور رسیدگی وسازندگی در شهر شیراز بوده است

 

 

 


 
جاذبه های تاریخی .مذهبی وگردشگاهها
ساعت ٤:٠٤ ‎ب.ظ روز ۱۳۸۸/۱/٤  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم ، shiraz

حافظیه
باغ دلگشا
باغ ارم (مرکزتحقیقاتی گل وگیاه دانشگاه شیراز)
نارنجستان قوام(موزه نارجستان قوام و دانشگده هنر و معماری )
باغ عفیف آباد (موره نظامی)
باغ جهان نما
آرامگاه سعدی(سعدی)
ارگ کریم خان (دفتر سازمان میراث فرهنگی استان فارس)
آستانه
شاهچراغ
محله سنگ سیاه و آرامگاه سیبویه
دروازه قرآن
بازار وکیل
مسجد وکیل
مسجد مشیر

مسجد قصردشت(بردی)
مسجد جامع عتیق
مسجد نصیر الملک
مسجد نو (مسجد شهدا)
آرامگاه ابن سیبویه
حمام وکیل
آرامگاه خواجوی کرمانی
بقعهٔ هفت تنان(موزه سنگ) 
بقعهٔ چهل تنان
موزهٔ پارس و عمارت کلاه فرنگی(باغ نظر) 
ساعت گل (بعلت عبور مترو بطور موقت جمع اوری شد)
موزه تاریخ طبیعی دانشگاه شیراز
سرای مشیر
کلیسای ارامنه
خانه زینت الملوک (مرکز بنیاد فارس شناسی)
بازار مشیر
بازار مسگرها

بازار حاجی

بازار شاهچراغ

موزه شاهچراغ

اب انبار های وکیلی

پل روی رود خانه خشک

قلعه کریم خانی

گهواره دید(گهواره دیو)

چاه مرتضی علی

برم دلک

قصر ابونصر

تخت ضرابی

ارامگاه شاه شجاع

باغ تخت(مرکزپیاده ارتش)

باغ ملی

آرامگاه عبدالله خفیف(شیخ کبیر)

آرامگاه شیخ روزبهان

آرامگاه بابا کوهی

ارامگاه سید میر محمد بن موسی کاظم(ع)

استانه(سید علا الدین حسین(ع)

آرامگاه علی بن حمزه(ع)

امامزاده سید تاج الدین غریب(ع)

امامزداه ابراهیم(ع)

امام زاده بیبی دختران

آرامگاه وصاف

آرامگاه شاه داعی الی الله

کوه قلع بندر

مدرسه خان

مدرسه آقا بابا خان(مدرسه سردار)(حوزه علمی)

مدرسه محمودیه(مدرسه استانه)

مدرسه منصوریه(حوزه علمی)

مدرسه حکیم

مدرسه مقیمیه

مدرسه قوام(حوزه علمی)

کوه بمو

چشمه جوشک

آبشار مارگون

تنگ بوان

بهشت گمشده

دریاچه مهار لو

بند بهمن

دریاچه پریشان

باغ وحش شیراز

البته چندی پیش خانه هایسعدی وحافظ نیز کشف شد که درحال بازسازی هستند


 
غذا های شیرازی 3
ساعت ۸:۱٤ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/۳  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم

 

دوای آرد و روغن

این خوراک بیشتر برای عروس و دامادها و زن های زائو تهیه می شود.

مواد لازم: آرد، روغن، شکر و خرده نبات و داروی چهل گیاه که عبارت بود از ( زردچوبه، زنجبیل، دارچین، خسرودار، گل جوز، فلفل سیاه، گل خرفه، قرص کمر، فوفل، اگر ترکی، بهمن پیچ، دهان باز، دهان بسته، سیاهدانه، زیره سبز، زیره کرمانی، گل خزر، دار فلفل، هل، میخک، ریوند چینی، چشم خروس)
این دارو را به صورت آماده از عطاری های خریداری می کردند .
طرز تهیه: دارو را با آرد و روغن تفت داده، با روغن می پختند و شکر و مقداری خرده نبات روی آن ریخته، به مدت کمی روی چراغ به هم می زدند تا کلیه مواد به خوبی با هم مخلوط شده به صورت حلو ا مانندی در می آمد، سپس از ان به درون ظرف های کوچک تر ریخته پس از سرد شدن مصرف می کنند
.........................................

دمپخت

مواد لازم: برنج 4 لیوان، عدس یک لیوان، هویج نیم کیلو، کلم پیچ متوسط یک عدد، ترخان و شوید و ریحان نیم کیلو، روغن سه قاشق

طرز تهیه: هویج را خرد کرده با عدس می پزند. سبزی و کلم پیچ را خرد کرده و روی اجاق کمی تفت می دهند، بعد از پختن عدس و هویج بقیه مواد را روی آن ریخته مقداری آب، کمی زردچوبه و نمک و روغن را به آن اضافه نموده و همه با هم می پزند. وقتی که آب دمپخت تمام شد و دانه های برنج نیز نرم شد آن را با حرارت ملایم دم کرده و بعد از ساعتی دمپخت حاضر است .
در صورت تمایل می توان مقدار ی پیاز داغ یا سیر داغ و یا سیر تازه به دم پخت اضافه کرد
.........................................

آش سبزی

مواد لازم: گوشت چربی دار یک کیلو، نخود 400 گرم، لوبیا 400 گرم، عدس 400 گرم، تره و ترخان 200 گرم، برنج 4 لیوان، ادویه و نمکبه اندازه دلخواه
طرز تهیه: گوشت و حبوبات را هر کدام جداگانه پخته کناری می گذارند. برنج شسته شده را در مقداری آب به خوبی می پزند به طوری که دانه های برنج کاملاً نرم شود، کمی از نخود و لوبیا را کوبیده و به برنج اضافه می کنند. بعد از مقداری حرارت دادن بقیه حبوبات و سبزی خرد شده را به آن اضافه کرده نمک و زرد چوبه و فلفل در آن می ریزند و می پزند. گوشت پخته شده را از استخوان جدا کرده می کوبند و به ظرف محتوی بقیه مواد افزوده به خوبی هم می زنند تا آش جا بیفتد. به آش در حال پخت مقداری روغن و پیاز داغ اضافه می کنند . وقتی که آش حاضر شد روی آن را با پیاز داغ و فلفل تزیین می کنند.
...............................

آش ماست

مواد لازم: گوشت راسته چرب یک کیلو، برنج 4 لیوان، لپه یک لیوان، ماست کیسه انداخته 2 کیلو، شوید و نعنا به اندازه دلخواه

طرز تهیه: گوشت و لپه را جدا جدا پخته کنار می گذارند. به گوشت در زمان پختن ادویه و نمک و پیاز اضافه می کنند. برنج را با کمی نمک و سبزی می گذارند در آب کاملاً می پزند تا دانه های برنج نرم شود. سپس لپه را به آن اضافه کرده تا کلیه مواد کاملاً پخته شود. گوشت پخته شده بدون استخوان رابه خوبی کوبیده به مواد دیگر می افزایند تا آب آَش بخار شود. وقتی که آش سفت شد، از روی اجاق برداشته ماست را که با کمی نمک و فلفل مخلوط نموده اند، کم کم در آش ریخته و مخلوط می کنند، تا ماست تمام شود. آش حاضر شده را درموقع صرف کردن با فلفل سیاه کوبیده تزیین می کنند.

...................................................

آش دوغ

مواد لازم : گوشت چرخ کرده نیم کیلو، برنج دو لیوان، لپه یک لیوان، شوید و نعنا خشک، دوغ، پیاز و نمک و زردچوبه و روغن به مقدار کم .

طرز تهیه : گوشت را با کمی زردچوبه و نمک و پیاز روی چراغ قرار داده، کمی که پخته شد لپه را روی آن می ریزند. برنج و شوید را جدا می پزند. به برنج در حال پخت کم کم آب اضافه می کنند تا دانه های برنج کاملاً نرم شود. سپس لپه و گوشت را به آن اضافه کرده و دوغ را روی آنها می ریزند و می گذارند تا کاملاً پخته شده و قوام بیاید

................................................

آب پیازک (اشکنه)

مواد لازم: پیاز چند عدد, روغن, ماست, تخم مرغ, شنبلیله, نعنا خشک, نمک و زردچوبه

طرز تهیه: پیازها را خلال کرده در روغن سرخ می کنند, وقتی که رنگ پیازها طلایی شد, زردچوبه را روی آن ریخته, کمی هم می زنند. سریع تفت می دهند تا سبزی ها نسوزد و مقداری آب و نمک به آن اضافه می کنند و می جوشانند وقتی آب پیازک حاضر شد, آن را روی نان خرد کرده ریخته, به صورت ترید مصرف می کنند.
اگر خواستند تخم مرغ به آن اضافه کنند, قبل از آماده شدن, تخم مرغ ها را در ظرفی به هم زده و یا با ماست مخلوط نموده و داخل آب پیازک می ریزند. به جای ماست می توان از دوغ هم استفاده کرد
.....................................

پاچه پلو

خوراکی است مخصوص فصل زمستان وصبح ها مصرف می شود.

مواد لازم: برنج یک کیلو، گوشت چر ( دم سینه ) 5/2 کیلو، لپه یک چهارم کیلو، کشمش یک چهارم کیلو، سرکه شیره به اندازه کافی، زعفران به اندازه دلخواه

طرز تهیه: برنج و لپه و کشمش را پس از پاک کردن و شستن در ظرفی با هم مخلوط می کنند. گوشت را کف قابلمه یا دیگ قرار داده و برنج و لپه و کشمش را روی آن ریخته، زعفران رابه آن اضافه می کنند. ظرف را روی چراغ با حرارت ملایم می گذارند و مقداری سرکه شیره را روی آنها می ریزند. هرگاه که سرکه شیره در حال تمام شدن بود، باز مقداری به آن اضافه می کنند و این کار را تا زمانی که پاچه پلو کاملاً بپزد ادامه می دهند. وقتی که خوراک حاضر شد ، با نان مصرف می کنند

...................................................

قنبر پلو

مواد لازم: گوشت، نخودچی گل، مغز گردو، کشمش، شیره انگور، رب انار، پیاز، زردچوبه، نمک، برنج و روغن خوبو

طرز تهیه : ابتدا گوشت و نخودچی را جدا جدا در جوقن (هاون سنگی) می کوبند. آنگاه نخودچی را الک می کنند بعد گوشت و آرد نخوچی را مخلوط کرده و چند دانه پیاز در آن کوتراش (رنده ) می کنند کوفته ریزه یا کله گنجشکی درست کرده و در روغن سرخ می کنند.
گردو، پیاز و کشمش راهم جدا سرخ می کنند هنگام دم کردن برنج کوفته ریزه و گردو و پیاز و کشمش را لای برنج می گذارند کمی دم بکشد آنگاه شیره و رب اناری را روی آن ریخته می گذارند تا برنج خوب دم بکشد حالا قنبر پلو آماده است .
این پلو چون با رب انار پخته می شود و تیره رنگ است به این نام مشهور است
...................................................

رنگینک

مواد لازم : خرما ،مغز گردو، آرد ، روغن ، خاک قند یا دارچین

طرز تهیه : ابتدا مقداری خرما گرفته هسته های آن را بیرون می کشند. بعد مقداری مغز گردو را بو داده و در میان خرماها نهاده خرماها را دربشقابی می چینند تا تمام بشقابپرشود آنگاه آرد و روغن درست کرده روی خرماها را با آرد و روغن می پوشانند روی آن خاک قند و دارچین می ریزند و می گذارند تا خنک شود حالا رنگینک آماده خوردن است

 
شهرستان شیراز
ساعت ٧:۳٩ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/۳  کلمات کلیدی: شیراز

شهرستان شیراز مرکز استان فارس می باشد این شهرستان در مرکز استان فارس قرار گرفته و از شمال به شهرستان های مردشت و سپیدان و از شرق به شهرستانهای فسا(پسا) ، استهبان و ارسنجان ،از جنوب به جهرم(گهرم) و فیروز آباد(پیروزآباد) واز غرب به شهرستان کازرون محدود می شود

مختصات جغرافیای این شهرستان عبارتست از 33 درجه و 52 دقیقه طول شرقی و36 درجه و29 دقیقه عرض شمالی.ارتفاع آن از سطح دریا بیش از 1500 متر می باشد

در این شهرستان تعداد 45 رشته قنات 32 حلقه چاه عمیق وچشمه های فراوانی وجود دارد مساحت شهرستان شیراز 10688/8 کیلو متر مربع می باشد

شهرستان شیراز از شش بخش و 21 دهستان تشکیل شد است که بخش ها عبارتند از:

مرکزی(شیراز)سروستان ،زرقان،کربال،کوار،وارژن

شهرهای واقع در شهرستان شیراز عبارتند از شیراز ، زرقان ، سروستان ،خرامه وکوار


 
شیراز
ساعت ٩:٥٤ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/٢  کلمات کلیدی: شیراز

شیراز یکی از کلان شهرهای ایران و مرکز استان فارس می باشد . شهر شیراز در منطقه جنوب غربی ایران واقع شده است.این شهر در بلندی 1486 متری از سطح دریا در منطقه گوهستانی زاگرس در درازا و پهنای جغرافیایی 25/30 و 29/37 درجه واقع شده است .این شهر دارای اب وهوای معتدیل وگوهستانی می باشد.میانگین دما شیراز 18 درجه و بارش سالیانه 335 میلی متر و دارای زمستانی حدودا 29 روز می باشد.بیشترین دما در شیراز 38 درجه وکمترین دما 0 درجه در سال می باشد

شهر شیراز به درازای بیش از 40 کیلومتر وپهنای متفاوتی بین15 تا 30 کیلومتر با مساحت 1264 کیلو متر سومین شهر بزرگ ایران از نظر وسعت پس از تهران و مشهد می باشد

اطراف شهر شیراز را رشته کوهای نسبتا مرتفعی به شگل حصاری استوار احاطه کرده اند که از لحاظ سوق الجیشی وحفظ شهر اهمیت ویژه ای دارند

کوهای شمالی شیراز از سمت خاوری داری تنگ خان(تنگ سعدی)و تنگ الله اکبر می باشد.از تنگ خان به سمت باختری کوه چهل مقام(کوه مرتضی علی)،از تنگ الله اکبر به سمت باختری کوههای بابا کوهی،کوه پشت مله،کوه توسیا،تنگ منصورآباد و کوهای قلات ودراک که این کوه به شکلی غریب(شخصی خوابیده به پشت با شکمی بر جسته)خود نمایی می کند.در سمت خاوری تنگ سعدی کوهای احمدی و برم دلک نیز واقع می باشد.

در قسمت جنوب باختری شیراز دریاچه زیبای مهارلو واقع شده این دریاجه که اب شور دارد نقشی مهم در اب وهوای شهر شیراز دارد در تحقیقات جدید معلوم شد که یود موجود در این دریاچه که براثر گرما همراه با اب تبخیر می شود باعث حالت خاصی درآب و هوای شیراز مخصوصا در فصل بهار شد است.

در دشت شیراز دو رود وجود دارد

1-رودخانه خشک (بهاره)که رود خانه ای فصلی است وآبهای سیلابی را به دریاچه مهارلومی برد

2-رودخانه قراباغ،این رودخانه در جنوب باختری شیراز جریان دارد و با گذر از زیر پل فسا به دریاچه مهارلو می ریزد

وجود رشته کوه ها ودریاچه نمک مهارلو باعث شده است شهر شیرز به شگل یک مستطیل در بیاید.از طرفی وجود این رشته کوه ها باعث کمی پهنای شهر شیراز شد واز طرفی وجود دریاچه نمک در جنوب باختری شیراز باعث کسترش شهر از یک سمت یعنی به سمت شمال باختری شده است.

جمعیت شهر شیراز در اخرین سرشماری حدود1500000 نفر می باشد لازم به ذکر است که این جمعیت در تابستان افزایش پیدا می کند علت این افزایش بخاطر آب وهوای شیراز است که نسبت به شهر های جنوبی خنک تر می باشد همین امر باعث شد تا مردم دیگر شهرهای جنوبی اقدام به خرید خانه در شهر شیراز بکنند هر چند که این خانه ها در اکثرا اوقات سال خالی از سکنه می باشد.


 
گویش
ساعت ٤:٤۸ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/٢  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم

گویش شیرازی یکی از گویش‌های زبان فارسی است. از زمان تشکیل شیراز بزرگ گویش شیرازی به سه گونهٔ شیرازی میانه،شیرازی پودنگی و شیرازی قصردشتی بخش شد. با اینکه تمامی گویش‌های شیرازی از یک گویش یعنی گویش پایه سرچشمه می‌گیرند. اما اصلاحاتی که در لهجه‌های منشعب وجود دارد گاهی باعث می‌شود که این تصور حاصل شود که این گویش از ریشه با هم متفاوتند

هر چند اسکلت الفبایی زبان فارسی در نوشتار و آهنگ اصلی واژه ها در گفتار طی قرن ها کم و بیش پا بر جا مانده، اما ساختار فرعی و اژه ها و جمله ها تحت شرایط اقتصادی و اجتماعی تحولات زیادی را گذرانده است . واژه های که در فرهنگ مادی مردم زمینه استفاده نداشته مهجور و از رده خارج شده، کلماتی با قبول بعضی تغییرها به جا مانده و کلماتی بیگانه بی هیچ تغییر و شکل خارجی خوددر زبان فارسی کاربرد پیدا کرده است. بی شک پیش از آن که یک زبان به عنوان زبان رسمی در کشوری رایج شود، گویش های محلی از ارزشی یکسان برخوردارند اما همین که زبانی استاندارد در سرزمینی به وجود آمد، از آن پس دیگر گویش های محلی ارزش های کاربردی و اجتماعی خود را در سطح وسیع کشور از دست می دهند.
با وجودی که گویش شیرازی پیوسته رنگ زبان رسمی مملکت رابه خود می گیرد. هنوز هم این لهجه با لهجه رسمی تفاوت هایی دارد و هنوز هم پاره ای واژه ها ، اصطلاحات و ترکیب هایی در این لهجه به گوش می رسد که برای غیر شیرازی بیگانه است. بسیاری از واژه هایی که در گویش شیرازی کاربرد دارند، دقیقاً با همان تلفظ و معنی معمول در شیراز در فرهنگ های معتبر ضبط شده است و نشانه درستی این گونه واژه هاست .
در این جا اشاراتی هرچند مختصر به برخی از ویژگی ها و قواعد لفظی این گویش داریم در لهجه شیرازی تکیه بر حسب نوع کلمه روی هجاهای فارسی مختلف است یعنی با تغییر محلی تکیه معنا تغییر می کند. البته این موضوع خاص لهجه شیراز نیست و زبان فارسی را شامل می شود برای مثال :
آقو با a کوتاه به معنی پدر و آقو باaa کشیده به معنای آخوند یا یک سید است. اصل کلی و عمومی در این گویش تلفظ هر چه ساده تر کلمات است به نحوی که عادت زبانی شیرازی ها ایجاب می کند. بنابراین اگر ما تمام اسامی ، افعال، قیود و .... این لهجه را بررسی کنیم، می بینیم ضمن این که درهر یک از این مقوله ها ساختار ثابتی دنبال می شود، هر جا عادت زبانی شیرازی ها ایجاب کرده، از آن ساختار ثابت عدول شده است برای مثال اغلب کلماتی که در فارسی رسمی به مصوت بلند ( a = ا ) ختم می شوند در گویش شیرازی به مصوت کوتاه( o= ـُ ) ختم می شوند مانند با : بو، بالا : بالو، بابا : بابو، حالا : حالو، کاکا: کاکو .
تمام کلمات مذکور چه به تنهایی و چه درترکیب با سایر کلمات این تغییر رادارند، اما کلماتی مانند پا، شفا با آنکه به مصوت بلند (a ) ختم می شوند به تنهایی تغییر را نمی پذیرند و فقط در ترکیب با سایر کلمات مصوت بلند پایانیشان تبدیل به مصورت کوتاه (o) می شوند. مثلاً : شفا اگر موصوف یا مضاف واقع شود می شود شفُ مصوت بلند (u) (او ) در آخر کلمه به عنوان معرفه ساز به کار می رود.
( مداد _ مدادو ) ( کتاب _ کتابو ) ( گاو_ گاوو).
همین مصوت معرفه ساز در کلماتی که به هاء بیان حرکت ( هاء غیر ملفوظ ) ختم می شوند. پس از حذف مصوت کوتاه(e) ( -ِ ) در آخر کلمه به (ow) تبدیل می شود:
( نامه _ نامو ) (شیشه _ شیشو ) ( خونه_ خونو) (شونه _ شونو)
در مورد صرف افعال، پیروی از دستور زبان رسمی معمول است و بازهم هر جا عادت زبانی شیرازی ایجاب کرده، صامت یا مصوتی دگرگون شده است .
(بشکن _ بوشکون ) ( می جویم _ موجورم )
ضمیر های اشاره ( این ) و ( آن) درگویش شیرازی به ( ای ) و (او) و جمع آنها به ( اینا) و ( اونا) تغییر پیدا می کند .ضمایر مفعولی مرا( من) ، ترا( تر)، مارا ( مار)
ها در آخر کلمه بعد از الف در لهجه شیرازی از تلفظ ساقط می شوند:
(چاه_ چا) ( روباه _ روبا) ( شاه _ شا )( ماه _ ما )
(b = ب ) در آخر بعضی کلمات دو حرفه در گویش شیرازی تبدیْ به (ow) می شود.
( آب _ او ) ( تب _ تو ) ( لب _ لو ) می شود.
درتعدادی از کلمات که وسط آنها الف است موقع تلفظ الف تبدیل به واو می شود:
(ارزان_ ارزون ) (تکان _ تکون ) ( جان_ جون )
در شیراز هنوز مردم محله های قدیمی تر بیشتر به لهجه شیرازی سخن می گویند تا بقیه مردم مثلاً لهجه کسبه و اهالی دروازه سعدی، لب آب، دروازه قصاب خانه، دروازه شاه داعی الله .... تفاوت آشکار با لهجه اهالی و کسبه نقاط دیگر شهر دارد.
آسیو = آسیاب  asiov
باریکلو = بارک لله  barikallo
برو بالو = برو بالا   boro balo
بونه = بهانه      bune
تارف = تعارف  tarof
داتی = دهاتی    dati
آتیش= آتش   atish
آخرشو = آخرشب  akhere  sow
آفتو = آفتاب   aftov
 
امو = اما amu   
افتیدن = افتادن    oftidan
 
اقد = این قدر egad   
اگه = اگر    age
اوبر= آن طرف   obar
اوتو = درآن اطاق  uto
اوسار= افسار  owsar
اوطو = آن طور  utowr
اوکله = آبگوشت کله، کله پاچه    owkalle
اوله مرغون = آبله مرغون ( مرغان)  owle mor gun
پاشدن = بلند شدن  po shodan
اووختا = آن وقت ها  uvakht
او یاری کردن = آبیاری کردن ow yari kerdan
ای شمُ _ آهای ، با شما هستم  oy somo
ای طو = این طور  itow
اینه = آینه  oyne
باقله = باقلا        baggele
ب تُ = با تو  bato
بس = بست است، کافی است   basse
بض = بعض  baaze
بونُ = بام  bun
پخشه = پشه  pakhshe
یه=یک      ye
خزوک=سوسک    
khazok
منبع سایت شهرداری شیراز(http://eshiraz.ir/)

 
عذا های شیرازی 2
ساعت ۱٢:٢٩ ‎ب.ظ روز ۱۳۸۸/۱/۱  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم

شکر پنیر

مواد لازم : شکر یک کیلو، آب 600 گرم، کرم ترنر یک قاشق شربت خوری، آرد

طرز تهیه : شکر و آب را مخلوط نموده می جوشانیم، کرم ترنر را در یک استکان حل کرده به مایع اضافه نموده به خوبی می جوشانیم. به طوری که سفت شده و اگر با ته قاشق به آن ضربه ای بزنیم بشکند.

خمیر مایه را روی سطح صاف ( سنگی یافلزی ) که کاملاً چرب شده باشد به مدت پنج دقیقه گذاشته سپس آن را به قدری ورز می دهیم تا رنگ آن سفید شود. آن گاه خمیر مایه را روی سطح صافی پهن کرده به وسیله چرخ یا قیچی به قطعات کوچک تقسیم می کنیم و با آرد مخلوط نموده فر یا تنور می گذاریم تا کاملاً خشک شده، حالت چسبندگی خود را از دست بدهد و بعد از سرد شدن مصرف می کنیم.
.............................................................

شامی

مواد لازم: گوشت راسته چرب یک کیلو، آرد نخود چی نیم کیلو، تخم مرغ یک عدد، پیاز و زردچوبه و نمک به اندازه کافی .

طرز تهیه: پیاز را روی گوشت چرخ کرده یا کاملاً کوبیده شده، رنده ( کوتراش ) می کنند و زرد چوبه و نمک و تخم مرع و آرد نخودچی به آن اضافه نموده، به خوبی ورز می دهند. ماهی تابه را با مقداری روغن روی اجاق می گذارند از خمیر اولیه به اندازه یک نارنگی جدا کرده ، در کف دست به صورت گرد در می آورند و در روغن داغ سرخ می کنند. درصورت تمایل کلیه شامی ها را در آخر کار توی ماهی تابه چیده، مقداری رب گوجه فرنگی و آب لیمو به آن اضافه می کنند و یا چند عدد گوجه فرنگی را قطعه قطعه کرده روی آن گذاشته کمی حرارت می دهند

...........................................

کوفته هلو

مواد لازم : گوشت چرخ کرده بدون چربی یک کیلو، آرد نخودچی نیم کیلو، تخم مرغ 2 عدد ، پیاز بزرگ 2 عدد ، هویج نیم کیلو ، کشمش ، نعنای خشک، پیاز ، زردچوبه ، نمک ، شکر و آبلیمو به اندازه دلخواه، روغن خوبو .
 
طرز تهیه : گوشت چرخ کرده را با آرد نخودچی و تخم مرغ و پیاز رنده کرده و زردچوبه و نمک مخلوط کرده، خوب ورز می دهند. دو عدد پیاز بزرگ را خلال نموده، سرخ می کنند و در پایان کشمش را روی آن ریخته، کمی تفت می دهند. (بعضی ها در خمیرمایه اولیه مقداری هویج یا مقداری نرگسی می ریزند)از خمیرمایه اولیه به اندازه یک هلو جدا کرده روی کف دست پهن می کنند و مقداری پیاز داغ و کشمش وسط آن قرار می دهند. خمیر پهن شده را دور کشمش و پیاز داغ جمع کرده، به صورت گلوله ای در می آورند. هنگامی که کوفته ها آماده شد کمی آنها را تفت می دهند تا کمی سرخ شود. سپس مجدداً پیاز داغ گرفته و مقداری آب در آن ریخته می گذارند تا خوب بجوشد، مقداری هویج رنده شده (کوتراش) را با زردچوبه و نعنای خشک و روغن به آن اضافه نموده، به جوش می آورند. سپس کوفته ها را یکی یکی به داخل آن می اندازند. در صورت تمایل می توان دو قاشق غذاخوری برنج درآب ریخت . عده ای برای چاشنی ( مزه ) غذا از سرکه و شیره استفاده می کنند و عده ای هم از شکر و آبلیمو استفاده می کنند یعنی زمانی که دانه های برنج کاملاً نرم شد به دلخواه چاشنی غذا را به آن اضافه می کنیم. عده ای پس از اینکه کوفته ها را کشیدندروی آنها نعنا داغ می ریزند حالا کوفته هلو آماده است. این خوراک خوشمزه را معمولاً شیرازی ها در هنگام افطار در ایام ماه مبارک رمضان صرف می کنند.
....................................................................
 
مواد لازم: گوشت چرخ کرده نیم کیلو، نخود 300 گرم، برنج یک کیلو یا پنج لیوان، سبزی ( جعفری، شوید، تره، ترخان) یک کیلو کشمش، پیاز خلال شده سرخ کرده، نمک، زردچوبه، فلفل به اندازه دلخواه
طرز تهیه: گوشت را با پیاز چرخ کرده و نخود را که از قبل در آب خیس کرده اند با گوشت چرخ کرده دوباره چرخ می کنند . یک لیوان از برنج ها را برداشته و بقیه را با مقداری از سبزی ها چرخ می کنند و سپس تمام مواد چرخ شده را با کمی فلفل و نمک به هم مخلوط نمودهبه خوبی ورز می دهند و درصورت لزوم تمام مواد را یک دفعه با هم چرخ می کنند .
پیاز خلال شده و کشمش را تفت داده، در ظرفی ( دیگ یا قابلمه ) مقداری آّب ریخته سبزی و بقیه نخود چرخ شده را درآن ریخته، زرد چوبه و فلفل و نمک به آن اضافه می کنند وقتی که آب جوش آمد از مواد چرخ شده به اندازه یک پرتقال نسبتاً بزرگ جدا کرده وسط آن کشمش و پیاز داغ گذاشته و به صورت گلوله ای در می آورند، این گلوله را بین دو کف دست به قدری می گردانند که کاملاً سفت شود و در آب جوش می اندازند. در قدیم به جهت باز نشدن کوفته ها اولین کوفته را با نام سنگ و بقیه را را نام دخترهای خانواده و یا آَشنا به درون آب جوش می انداختند. آنگاه یک لیوان برنج را که کنار گذاشته اند در ظرف محتوی کوفته ها ریخته مقداری روغن به آن افزوده، حرارت می دهند تا قوام بیاید و سپس مصرف می کنند
.........................................

خورشت سبزی

مواد لازم: گوشت نیم کیلو، سبزی ( گیشنیز، اسفناج، تره، جعفری، شنبلیله) یک کیلو، سیب زمینی به اندازه دلخواه، پیاز یک عدد، لوبیا، زردچوبه، نمک به مقدار دلخواه

طرز تهیه: گوشت را با یک عدد پیاز خرد شده سرخ کرده و سپس زردچوبه و شنبلیله را روی آن ریخته تفت می دهند. سبزی پاک کرده را خرد کرده و با گوشت کمی تفت می دهند و لوبیا روی آن ریخته با آب می پزند. وقتی که گوشت و لوبیا پخته شد، سیب زمینی و آبلیمو به آن اضافه کرده حرارت می دهند، تا خورشت قوام بیاید بعد مصرف می کنند

...................................................

 
نوعی حلوا و شیرینی است که بیشتر در جشن ها و عزاداری ها به مصرف می رسد.

مواد لازم : آرد برنج یک کیلو ، آرد سفید نیم کیلو، گلاب دو شیشه، زعفران نیم مثقال، زرده تخم مرغ ده عدد، روغن یک کیلو، شکر سه کیلو، خلال بادام صد گرم .

طرز تهیه : آرد برنج و آرد سفید را تفت ( بو ) می دهند و روغن را به آن اضافه کرده سرخ می کنند. شکر را با آب جوشانده و شیره شکر و گلاب رابه آرد سرخ کرده اضافه نموده خلال بادام را در آن ریخته خوب می پزند. در حین پختن زعفران را دم کرده و به آن می افزایند. قبل از آن که حلوا کاملاً پخته شود. زرده های تخم مرغ را در ظرفی خوب به هم زده با حلوا مخلوط می کنند تا کاملاً سفت و پخته شود.
وقتی حلوا پخت آن را در دیس یا سینی یا کاسه ریخته با پشت یک قاشق چرب به آن حالت می دهند بعد با خلال پسته تزیین کرده، پس از سرد شدن مصرف می کنند .
..........................................................

حلیم بادمجان

از این خوراک به عنوان آش ارمه داری نیز استفاده می شود .

مواد لازم : گوشت چرب دم سینه 750 گرم، برنج 5/1 لیوان، بادمجان 5/2 کیلو ، کشک سائیده، پیاز داغ، نعنا داغ، گردو کوبیده به اندازه دلخواه.

طرز تهیه : گوشت را جداگانه می پزند، بادمجان را پخته و وقتی نیم پز شد، برنج و آب گوشت را به آن اضافه می کنند. پس از پخته شدن آنها را می کوبند و با گوشت کوبیده شده مخلوط نموده روی شعله چراغ قرار می دهند. وقتی که آب آن نزدیک به تمام شدن بود، کشک سائیده شده را به آن اضافه کرده کمی دیگر می پزند تا مقداری سفت شود. سپس آن را در ظرف ریخته، روی آن را با پیاز داغ و گردو تزیین کرده، مصرف می کنند

.........................................................

 
مواد لازم: قند خرد کرده و کوبیده یک کیلو، بادام پوست گرفته نیم کیلو، تخم مرغ ده عدد، هل یک قاشق .

طرز تهیه: قند خرد کرده را با بادام چرخ می کنند تا روغن بیاندازد. تخم مرغ هارا شکسته قند و بادام را به آن اضافه می کنند تا خمیر مایه ای به دست آید. سپس خمیر را به صورت مفتول هایی در آورده با کارد یا چاقو آنها را به قطعات کوچک می برند. قطعات بریده شده را در یک سینی گذاشته و حرارت ملایم تنور یا فر قرار می دهند تا پخته شود بعد از سردشدن مصرف می کنند.

...........................................................

 
مواد لازم و طرز تهیه : گوشت لاشه گوسفندی را از استخوان جدا نموده ریز ریز می کنند. وقتی گوشت آماده شد، آن را در ظرفی ریخته، روی اجاق قرار می دهند و گوشت را در چربی های خودش می پزند و سرخ می کنند.
شکنبه گوسفند را پاک کرده و تمام پرزهای آن را می تراشند. به طوری که شکنبه به صورت کیسه ای با جدار بسیار نازک در آید. موقع تراشیدن وپاک کردن باید کاملاً مواظب بود که شکنبه سوراخ نشود. آنگاه گوشت پخته شده را با تمام چربی و روغن هایی که اطرافش را گرفته به درون شکنبه ریخته، در آن رابسته می گذارند سرد شود . و در زمستان و مسافرت و مواقع لازم از آن به صورت های مختلف استفاده می نمایند.
کسانی که امکان تهیه قورمه را شخصاً نداشتند می توانستند مقداری از آن را از بازار خریداری کنند.
تهیه قورمه در اواخر پاییز و آذوقه ای بود برای فصل سرما و زمستان

 


 
عذا های شیرازی 1
ساعت ۱٠:٤۸ ‎ق.ظ روز ۱۳۸۸/۱/۱  کلمات کلیدی: شیراز ، فرهنگ مردم

شکر پلو

 

مواد لازم : برنج یک کیلو، شکر یک کیلو، روغن ، زعفران ، مغز پسته و بادام و خلال نارنگی

.

طرز تهیه : برنج را که از چند ساعت قبل در آب خیس کرده اند، با آب در ظرفی روی اجاق گذاشته کمی زردچوبه به آن اضافه می کنند و یکی دو جوش می دهند . شکر را با دو لیوان آب جوشانده، به صورت شیره شکر در می آورند و درضمن یک قاشق چایخوری زعفران ساییده شده را در آب جوش حل کرده، به شیره شکر اضافه می کنند و دو قاشق روغن نیز به آن می افزایند . برنج را دم می کنند و قبل از دم کشیدن کامل، با کفگیر به داخل سینی یا چلوصافی ( ترش باله ) ریخته، شیره شکر را روی آن پاشیده ، با هم مخلوط می کنند. سپس برنج را دوباره در داخل دیگ یا قابلمه ریخته ،روی حرارت ملایم دم می کنند. پس از دم کشیدن شکر پلو ، خلال بادام پسته و خلال نارنگی را شیرین کرده را روی آن ریخته مصرف می کنند

شکر پلو را در شیراز همیشه با خورشت قیمه صرف می کنند

 

.................................................................................................

آش انار

 

مواد لازم: چغندر یک دانه، برنج یک لیوان و نیم ، گوشت چرخ کرده نیم کیلو، لپه نصف لیوان ، انار، نعناخشک وپیاز داغ به اندازه کافی

.

طرز تهیه: چغندر را کوتراش ( رنده ) کرده می پزند . گوشت کوبیده یا چرخ کرده را به صورت کوفته ریزه ( گلوله هایی به اندازه یک فندق) در می آورند. برنج و کوفته ریزه و نعنا خشک و پیاز داغ را به چغندر در حال پختن اضافه می کنند. وقتی که برنج پخته شد، آب انار به آن افزوده و می گذارند به خوبی بپزد . در صورتی که آب انار ترش باشد ، یک یا دو استکان شکر به آن اضافه می کنند. وقتی که آش به اندازه دلخواه سفت شد آن رادر ظرف ریخته روی آن را با نعنا و پیاز داغ تزیین می کنند

..........................................................................

.قورمه به

مواد لازم: گوشت راسته چربی دار 400 گرم، به یک کیلو، لپه یک لیوان، آبلیمو و شکر به اندازه دلخواه، زعفران

.

طرز تهیه: گوشت را به صورت تکه های کوچک در آورده با پیاز و زردچوبه و نمک تفت می دهند. سپس آب روی آن ریخته و لپه را به آن اضافهمی کنند. به را پاک کرده به قطعات کوچک در می آورند و بعد از پختن گوشت، لپه و به را به آن افزوده حرارت می دهند تا بپزد. بعد آبلیمو و شکر و زعفران آن را روی گوشت ریخته، می گذارند تا قورمه قوام بیاید

..........................................................................

دوپیازه

مواد لازم: سیب زمینی ( الو )، پیاز داغ، گوجه فرنگی یا رب گوجه فرنگی، نمک، ادویه، روغن

طرز تهیه: سیب زمینی را آب پز کرده، بعد از پختن پوست آن را کنده به قطعات کوچک خرد می کنید و با پیاز داغ و گوجه فرنگی یا رب گوجه فرنگی مخلوط نموده به آن نمک و ادویه زده درکمی روغن تفت می دهید و با نان مصرف کنید در دو پیازه می توان از گوشت خرد کرده یا چرخ شده و قارچ ودمبل و امثال آن استفاده کرد

......................................................

یخنی نخود

مواد لازم : گوشت نیم کیلو ، نخود 2 لیوان ، سیب زمینی متوسط 2 عدد ، پیاز ، نمک ،زردچوبه، به اندازه دلخواه

 

 

طرز تهیه : گوشت و نخود و پیاز و زردچوبه و نمک را در ظرفی ریخته آب به آن اضافه می کنند و روی اجاق حرارت می دهند تا پخته شود .سپس سیب زمینی ها را شسته ، به داخل آب گوشت می اندازند. وقتی که یخنی کاملاً پخته شد، آب آن را برای تهیه ترید جدا کرده، پوست سیب زمینی ها را کنده، کلیه مواد پخته شده را کوبیده به مصرف خوراک می رسانند

................................................................

رب پلو

مواد لازم: برنج یک کیلو، رب انار یک لیوان، گردو یک لیوان، کشمش نصف لیوان، شکر به اندازه کافی (بستگی به ترشی مزه رب دارد )، پیاز بزرگ دو عدد، روغن

طرز تهیه: پیازها را خلال کرده سرخ می نمایند . بعد ازسرخ شدن، کشمش و گردو را با آن تفت می دهند. رب انار و شکر را جوشانده و دو قاشق روغن به آن اضافه می کنند

........................................................................................

کلم پلو

مواد لازم: برنج 4 لیوان، کلم سر ( قمری) 5/0 کیلو، گوشت چرخ کرده 300گرم، آرد نخودچی 250 گرم، سبزی ( ترخان، شوید، ریحان وتره) پاک کرده نیم کیلو، پیاز، نمک، زرد چوبه و روغن به اندازه کافی

طرز تهیه: گوشت چرخ شده را با پیاز رنده کرده و آرد نخودچی و مقداری نمک و زردچوبه را مخلوط نموده و به خوبی ورز می دهند، به طوری که خمیر آماده شده به دست نچسبد و سپس آنها را در چلو صافی ( ترش باله ) ریخته تا آب آن خارج شود و با کمی آبلیمو در روغن سرخ می کنند. برنج را که از قبل خیس نموده اند در قابلمه ای که آب جوشان دارد ریخته، کمی زردچوبه به آن اضافه می کنند .وقتی دانه های برنج کمی نرم شد آن را صاف کرده مقداری آب روی آن می ریزند تا آبریس برنج خارج شود

کلم و سبزی را در صافی با برنج مخلوط می کنند. سپس برنج را در قابلمه ریخته، کمی آب و روغن روی آن می ریزند. بعد از آن که بخار در قابلمه جمع شد برنج را دم می کنند. و بعد از مدتی ( در حدود یک ساعت ) کوفته ریزه ها را وسط برنج گذاشته، مجدداً دم می کنند و وقتی برنج حاضر شد یا دم کشید در دیس و سینی ریخته صرف می کنند

.................................................................. 

بادام سوخته

نوعی شیرینی است که قنادها تهیه و به فروش می رسانند

.

مواد لازم : 2 کیلو شکر ، یک کیلو بادام، آب 700 گرم ، روغن 100 گرم ، آب لیمو 1 استکان

طرز تهیه : شکر و آب را مخلوط نموده و به مدت 5 دقیقه می جوشانیم. بادام ها را شسته، داخل آّب و شکر ریخته خوب مخلوط می کنیم و حرارت می دهیم، تا دانه های شکر اطراف بادام ها را گرفته و خشک شود. پس از سرد شدن، مایه بدست آمده را با غربال درشت بیخته و شکرهای خارج شده را با حرارت ملایم آب کرده، روغن و آبلیمو را به آن اضافه می کنیم و بادام ها را در آن ریخته کاملاً مخلوط می کنیم

 تمام محتویات ظرف را داخل یک سینی که به خوبی چرب شده باشد ریخته، بعد از سرد شدن با پشت قاشق یا وسیله شبیه به آن روی آنها می کشیم تا بادام ها از هم جدا و دانه دانه شود و بعد آماده مصرف است

........................................................................................

 

یخنی عدس کلم

مواد لازم: گوشت نیم کیلو، عدس پاک کرده نیم کیلو، کلم قمری یا کلم سر سه عدد، پیاز، لیمو عمانی، ادویه ( گوشت یخنی باید چرب و اگر دم سینه باشد بهتر است)

طرز تهیه: پوست کلم را جدا کرده آنها را قاچ می کنند و گوشت و عدس و کلم را در قابلمه ریخته، پیاز خرد کرده و زردچوبه و نمک و فلفل به آن افزوده، آب به آن اضافه کرده، روی آتش می گذارند تا پخته شود. قبل از پخت کامل چند عدد لیمو عمانی را سوراخ کرده به محتویات ظرف اضافه می کنند ( یخنی نخود لیمو عمانی لازم ندارد ) وقتی خوراک پخته شد آب آن را جهت ترید کنار گذاشته، آب لیمو عمانی ها را روی آن می فشارند. بقیه مواد را که شامل گوشت از استخوان جدا شده، عدس و کلم است کوبیده و مصرف می کنند

.

 

 

مقداری آب را به جوش آورده و برنج ها را که از چند ساعت قبل خیس کرده اند در آب جوش می پزند و به صورت چلو دم می کنند. قبل از آن که برنج کاملاً دم بکشد آن را از روی اجاق برداشته با کفگیر ( اسم ) کم کم به داخل چلو صافی (ترش باله ) ریخته ، از محلول رب و شکر کم کم به آن اضافه کرده، مخلوط می کنند. سپس برنج را در دیگ یا قابلمه ریخته، باقیمانده رب و شکر را به آن می افزایند . وقتی که بخار اطراف برنج را پوشاند ، کشمش و گردو و پیاز داغ را وسط آن گذاشته ، دم می کنند . کمی بعد رب پلو حاضر و آماده است